Dzbanek

Dzbanek gruszkowaty, na pierścieniowej podstawie, wylew z dziobkiem, uchwyt w kształcie litery J. Na brzuścu, obustronnie, reliefowe gałązki kwitnącej śliwy; na dziobku i uchwycie – reliefowe muszle i palmety. Przykrywa płaska, z uchwytem w kształcie pąka koniczyny; na powierzchni – reliefowa gałązka kwitnącej śliwy.

Dekorację reliefową w miśnieńskiej manufakturze wprowadzono już w początkowych latach jej istnienia. Pomysłodawcą był Johann Jacob Irminger, złotnik, zatrudniony jako projektant form. Opracował sposób zdobienia powierzchni naczyń plastycznymi nakładkami w kształcie małych muszli, listków, kwiatów. Zwyczaj kontynuował Johann Joachim Kaendler, który do zespołu motywów dodał gałązki kwitnącej róży i kaliny. Jedna z odmian kaliny (łac. "Viburnum opulus roseum"), zwana buldeneż (fr. "boule de neige" - śnieżna kula), stała się źródłem nazwy wzoru - "wzór buldeneżowy" (w jęz. niem. "Schneeball Dekor").

Reliefowy wzór "gałązek kwitnącej śliwy" wprowadzono ok. 1740 r. Inspiracją było pojawienie się w Europie na początku XVIII w. chińskiej porcelany z Dehua (zwanej w Europie "blanc de Chine") – białej, niemalowanej, zdobionej niekiedy jedynie bardzo dyskretnym reliefem. Miśnieński wzór jest kopią dekoracji dalekowschodniej.
Dzbanek tworzy zestaw z imbrykiem, filiżankami i czarką: nr-y inw.: MNWr I-584/a-b, MNWr I-521/a-b, MNWr I-522/a-b, MNWr I-523/a-b, MNWr I-524.

[Jolanta Sozańska]

słowa kluczowe: dekoracja orientalna  |  porcelana miśnieńska  |  śliwa (kwiat, gałązka)