Grupa figuralna z Pitagorasem ze "Szkoły Ateńskiej"

Inspiracją dla Agostina był fresk Szkoła Ateńska. Miedzioryt prezentuje grupę figuralną po lewej stronie pierwszego planu kompozycji, skupioną wokół postaci określanej najczęściej jako Pitagoras. Tu jednak, za Vasarim, grupa jest interpretowana w kontekście religijnym i prezentuje św. Mateusza w otoczeniu innych ewangelistów, ktoremu anioł (atrybut Mateusza; w innej interpretacji ta postać to Telauges, syn Pitagorasa, też filozof) podaje tabliczkę z tekstem jego Ewangelii. Także Bellori w "Descrizione delle immagini dipinte da Raffaello di Urbino nelle Camere del Palazzo Apostolico Vaticano" (Roma 1695) pisze o transformacji postaci Pitagorasa w ewangelistę przez Agostina Musiego.
Pomijając pewne rożnice w potraktowaniu postaci, należy podkreślić całkowicie inne tło kompozycji figuralnej.

W literaturze przeważnie praca jest datowana na 1523 rok (Massari, w: Raphael invenit 1985, wymienia stan I z taką datą), jednak są także wymieniane odbitki z taką samą sygnaturą jak na egzemplarzu wrocławskim, ale rożniące się datą: u Passavanta jest to MDXXII, u Bartscha, Le Blanca i Naglera – MDXXIII, a w Gnann 1999 – MDXXIIII. Można z tego wnosić, że istniały trzy stany tego miedziorytu.

Gori Gandellini, wymieniając ten miedzioryt, pisze nie o św. Mateuszu, lecz Marku.
Stan III/III (?), grafika obcięta.
[Izabela Żak]

słowa kluczowe: anioł  |  Bibliothek der Königliche Akademie der Künste, Berlin (instytucja)  |  budynek / budowla (archit.)  |  filozof (zawód)  |  grafika (sztuki plastyczne)  |  grafika włoska  |  kolumna (część budowli)  |  księga / książka (ikonografia)  |  Pitagoras (ok. 572 p.n.e. – ok. 497 p.n.e.) – grecki matematyk, filozof, mistyk  |  św. Mateusz Ewangelista (apostoł)  |  Telauges (fl. ca 500 p.n.e.) – filozof, syn Pitagorasa